-
HOE DE CRANBERRIES OP
TERSCHELLING KWAMEN
- Op het Friese
waddeneiland Terschelling (Skylge in het Fries) groeien
cranberries in het wild.
- Dat is heel
wonderlijk, want verder groeit dit soort bessen alleen in
het Noord-Oosten van de Verenigde Staten.
- Lees hier hoe
de cranberries op Terschelling kwamen. En wat er allemaal
mee kan worden gedaan..
Aangespoeld
- Volgens een
onbevestigd maar wel mooi verhaal zouden de cranberries
op Terschelling zijn aangespoeld.
- Het was
omstreeks 1840. De strandjutter Pieter-Sipkes Cupido vond
een vat op het strand en dacht dat hij een hoeveelheid
heerlijke drank had gevonden. Toen hij het vat in de
duinen openmaakte, kwamen er bessen uitrollen.
Teleurgesteld schopte hij ze in het rond en ging weg. De
vogels vonden de bessen heerlijk en verspreidden de zaden
over het eiland. Het zaad vond er precies de grond die
nodig is voor deze plant: een kalkloze zure en vochtige
bodem met wisselende waterstanden.
- Dus binnen de
kortste keren was Terschelling bedekt met de
cranberry-plant.
-
- cranberryplant
Verwerking op
Terschelling
-
- De
velden waar de cranberries groeien worden het hele jaar
met rust gelaten. Er vindt geen bemesting of bevloeiing
plaats. Men laat de natuur haar gang gaan.
- Door
het bedrijf Cranberry Cultuur Skylge b.v. te Formearum
Terschelling worden de cranberries geoogst en verwerkt.
In de oogstperiode, van augustus tot oktober, worden de
bessen handmatig, met houten vorkbakken, van de struiken
geritst. Vervolgens worden de cranberries ingevroren, wat
de smaak ten goede komt. Gedurende het hele jaar worden
de bessen vervolgens verwerkt tot onder meer
cranberriesap, portachtige wijnen, siroop, kruidenbitter,
compote, koek en bonbons.
- Aan
het ongezoete cranberrysap van Skylge BV is inmiddels het
EKO-keurmerk toegekend.
- Klik
hier voor de Website van
Skylge B.V.
- Op die
site vind je ook een leuke strip over hoe cranberries op
Terschelling zijn aangekomen. Verder staan er op die site
de producten die van cranberries worden gemaakt. Ook
wordt uitgelegd hoe de cranberries worden verwerkt.
- In de Webwinkel van Skylge B.V. kunt u on line cranberry-artikelen kopen.
Informatie over de
cranberry
-
- De
cranberry wordt ook wel “lepeltjesheide” of
“moerasbes” genoemd (Latijnse naam: Vaccinium
macrocarpon). Ze worden ook “veenbessen”
genoemd, maar dat is de oorspronkelijke Europese variant,
die groeit ook op andere plaatsen.
- Cranberries
zijn ovaal van vorm en variëren in kleur van lichtrood
tot dieprood.
-
- De
cranberry dankt haar naam aan het gebogen steeltje van de
bloem, dat lijkt op de nek van een kraanvogel, in het
Engels: “crane”. De naam craneberry werd later
cranberry.
-
- De
oorspronkelijke bewoners van Amerika hadden verschillende
namen voor de bes (“sassemanesh”, “ibimi”
, “atoqua” zijn er een paar van). Voor sommigen
gold de cranberry bovendien als symbool van vrede.
- De
Indianen gebruikten de bes op veel manieren, zowel in hun
voeding als als medicijn en ook voor kleurstof. De
Europese settlers leerden van de Indianen de betekenis
van deze vrucht kennen en waarderen. De cranberry wordt
nu in de Verenigde Staten op vele wijzen gebruikt. Zo
wordt bijvoorbeeld de vulling voor de kalkoenen met
Thanksgiving vaak gemaakt met cranberries.
Veelzijdig voedingsmiddel
- Als
voedingsmiddel kan de cranberry op veel manieren worden
gebruikt, zowel voor hartige gerechten (vlees) als voor
zoete gerechten (toetjes en taarten). Cranberries worden,
verpakt in plastic zakken, per pond verkocht. De
aanvoertijd is van september tot april. Je kunt ze lang
(3-4 weken) in de groentelade van de koelkast bewaren.
-
- Cranberries
zijn daarnaast ook heel gezond. De Indianen wisten dat al
uit ervaring, maar het is ook wetenschappelijk
aangetoond. De cranberry heeft een geneeskrachtige
werking op maag, darmen en nieren. Als je meer wilt weten
over de heilzame werking van de cranberry, ga dan naar de
website van "De Cranberry".
- Recepten
-
- Cranberries
worden niet als zelfstandig gerecht gegeten, maar altijd
in combinatie met iets anders, hetzij vlees, hetzij in
desserts, hetzij in gebak. Daarom wordt hier een aantal
“basis-recepten” gegeven van de verschillende
manieren waarop cranberries in gerechten kunnen worden
verwerkt.
- Deze
basis-recepten zijn overgenomen van de website van Skylge
B.V.
-
- Voor
het koken van cranberries kun je het best geëmailleerd
of roestvrijstalen keukengereedschap gebruiken.
-
- Omdat
de smaak enigszins zuur en bitter is, worden ze meestal
gebruikt in combinatie met suiker.
-
- Je
kunt de voorbewerkingen van cranberries ook kant en klaar
kopen in onder meer supermarkten. Dat zijn dan òf
producten van Skylge B.V. (dus van Terschelling), òf van
Ocean Spray (een Amerikaans bedrijf).
- Ik
geef natuurlijk de voorkeur aan die van Skylge.
-
- De
voorbewerkingen van cranberries kun je in eindeloze
variaties verwerken in gerechten.
De recepten daarvoor
zijn talloos.
Ook op deze site vind je een aantal recepten
van gerechten met cranberries.
Een speciale site over cranberries is die van EDDA.
Op die site staan ook recepten.
Via de Cranberry-Startpagina kun je op andere sites komen met informatie en recepten over cranberries.
